KEP (Kayıtlı Elektronik Posta), gönderim ve teslimi ispat değeri taşıyan bir elektronik posta hizmetidir ve kişiler, şirketler arasındaki resmi yazışmalarda kullanılır. UETS (Ulusal Elektronik Tebligat Sistemi) ise PTT'nin işlettiği, mahkeme ve diğer resmi makamların elektronik tebligatı muhataba ulaştırdığı sistemdir. Avukat için pratik fark şudur: süreyi başlatan yargısal tebligatlar UETS adresinize gelir, KEP ise çoğunlukla taraflar arası ihtar ve bildirimlerin kanalıdır.
Bu rehberde iki sistemin hukuki dayanağını, kimler için zorunlu olduğunu, e-Devlet üzerinden adresin nasıl görüldüğünü, birden çok KEP kutusu olan büroların dikkat etmesi gerekenleri ve tebligat takibini nasıl düzenleyebileceğinizi anlatıyoruz.
KEP nedir ve hangi hukuki dayanağa sahiptir?
KEP, elektronik iletinin gönderildiğini, alındığını ve içeriğinin değişmediğini kayıt altına alan, yetkili hizmet sağlayıcılarca sunulan bir elektronik posta hizmetidir. Sıradan e-postadan farkı, gönderim ve teslim kayıtlarının ispat aracı olarak kullanılabilmesidir. Hizmet, Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK) tarafından yetkilendirilen KEP hizmet sağlayıcıları aracılığıyla verilir.
KEP'in güvenliği, 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu'nun tanıdığı güvenli elektronik imza ve zaman damgası altyapısına dayanır. KEP'in ticari hayattaki en bilinen kullanım alanı ise 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu m.18/3'tür: tacirler arasında temerrüde düşürme, sözleşmeyi feshetme veya sözleşmeden dönme amacıyla yapılacak ihbar ve ihtarların noter, taahhütlü mektup, telgraf ya da güvenli elektronik imza kullanılarak KEP sistemiyle yapılması öngörülür.
KEP kimler için zorunludur?
KEP adresi edinmek herkes için genel bir zorunluluk değildir. Uygulamada sermaye şirketleri (anonim, limited ve sermayesi paylara bölünmüş komandit şirketler), elektronik tebligat mevzuatı gereği elektronik adres edinmek zorunda olanlar arasında sayılır ve bu yükümlülük çoğu zaman KEP adresi alınarak karşılanmıştır. Gerçek kişiler ve diğer tüzel kişiler ise isteğe bağlı olarak KEP adresi alabilir.
UETS nedir ve avukatlar için ne anlama gelir?
UETS, PTT A.Ş. tarafından kurulan ve işletilen, mahkemeler, icra daireleri ve diğer resmi makamların elektronik tebligatı muhatabın elektronik tebligat adresine ulaştırdığı ulusal sistemdir. Dayanağı 7201 sayılı Tebligat Kanunu m.7/a ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan Elektronik Tebligat Yönetmeliği'dir.
Avukatlar için UETS'nin önemi, yargısal tebligatın hukuki sonucunu doğurmasıdır. 7201 s.K. m.7/a uyarınca elektronik yolla yapılan tebligat, muhatabın elektronik adresine ulaştığı tarihi izleyen beşinci günün sonunda yapılmış sayılır. Tebligatı açıp açmamanız bu tarihi değiştirmez; süre sizin farkında olmanızdan bağımsız işlemeye başlar.
Avukatlar için e-tebligat zorunlu mu?
Evet. Baro levhasına kayıtlı avukatlar, elektronik tebligat adresi edinmekle yükümlü olanlar arasında sayılır. Bu nedenle mahkeme ve icra dairelerinden gelen tebligatların önemli bir kısmı artık fiziki olarak değil, UETS üzerinden gelir. Zorunlu kapsamdakilere elektronik tebligatın bir sebeple yapılamaması halinde kanundaki diğer tebligat usullerine başvurulabilir.
KEP ile UETS arasındaki temel farklar nelerdir?
KEP ile UETS arasındaki temel fark, işleten kuruluş, kullanım amacı ve doğurduğu hukuki sonuçtur. Aşağıdaki tablo, avukatın günlük işinde önemli olan noktaları özetliyor.
| Konu | KEP (Kayıtlı Elektronik Posta) | UETS (Ulusal Elektronik Tebligat Sistemi) |
|---|---|---|
| İşleten | BTK yetkili KEP hizmet sağlayıcıları | PTT A.Ş. |
| Temel dayanak | KEP mevzuatı, 5070 s.K. imza altyapısı, TTK m.18/3 | 7201 s.K. m.7/a, Elektronik Tebligat Yönetmeliği |
| Tipik gönderen | Kişiler, şirketler, bazı kurumlar | Mahkemeler, icra daireleri, resmi makamlar |
| Tipik içerik | İhtar, fesih bildirimi, ticari yazışma | Karar, ara karar, ödeme emri, duruşma günü |
| Hukuki sonuç | Gönderim ve teslimin ispatı | Tebliğ anı ve yasal sürelerin başlangıcı |
| Avukat için zorunluluk | Genel bir zorunluluk yok | Baroya kayıtlı avukatlar için zorunlu |
| Adres | Hizmet sağlayıcıdan alınan KEP adresi | PTT tarafından oluşturulan e-tebligat adresi |
Bu ayrımın pratik sonucu açıktır: bir müvekkil şirkete karşı taraftan KEP ile ihtar gelmişse, ihtarın içeriği sözleşmesel bir süreyi başlatabilir; mahkemeden UETS ile karar gelmişse, kanun yolu süresi başlar. Her iki kanalı da düzenli izlemek gerekir, ama süre hesabı ve önceliklendirme farklıdır. Bu konuda ilgili Yargıtay kararlarını emsal karar arama ile bulabilirsiniz.
E-tebligat adresinizi e-Devlet üzerinden nasıl görürsünüz?
UETS adresinize ve gelen tebligatlara e-Devlet Kapısı üzerinden ya da PTT'nin e-Tebligat arayüzünden erişebilirsiniz. Zorunlu kapsamdaki avukatlar için adres, ilgili kayıtlar üzerinden oluşturulur; isteğe bağlı kullanıcılar ise başvuruyla adres alır.
- Adres kontrolü: E-Devlet'te e-tebligat hizmetine girerek adresinizin aktif olup olmadığını kontrol edin.
- Bildirim tercihi: Yeni tebligat geldiğinde SMS veya e-posta ile uyarı almak için iletişim bilgilerinizin güncel olduğundan emin olun. Uyarının gelmemesi tebliği engellemez.
- Erişim yöntemi: UETS arayüzüne e-imza veya e-Devlet ile giriş yapılır.
- Arşiv: Gelen tebligatları ekleriyle birlikte indirip dosya bazında saklayın; sistemdeki saklama süreleri sınırlı olabilir.
Birden çok KEP veya e-tebligat kutusu varsa ne yapmalı?
Birden çok kutunuz varsa her birini ayrı bir tebligat kaynağı olarak görmek ve hepsini aynı listede toplamak gerekir. Bir avukat için yaygın durum şudur: kişisel UETS adresi, bürosu bir şirket olarak örgütlenmişse büro adına alınmış bir adres, ayrıca vekil olarak takip ettiği şirket müvekkillerin KEP kutularına erişim.
Sık görülen riskler
- Unutulan kutu: Seyrek kullanılan bir kutuya gelen tebligat haftalarca görülmeyebilir.
- Kimin kutusu belirsizliği: Büroda kutuyu kimin kontrol ettiği tanımlı değilse herkes başkasının baktığını varsayar.
- Müvekkil kutusu: Müvekkil şirkete gelen bir ihtarın vekile geç iletilmesi sözleşmesel süreleri tehlikeye atar.
- Erişimin kişiye bağlı olması: Kutuya erişen tek kişi izinde veya ayrılmışsa takip durur.
Önerilen düzen
- Büroya ait ve takip ettiğiniz tüm kutuların listesini çıkarın.
- Her kutu için bir birincil, bir yedek sorumlu belirleyin.
- Kutuların günlük kontrolünü sabah rutinine bağlayın.
- Tebligatları tek bir ortak listede toplayın ve her birini bir dosyaya bağlayın.
- Müvekkil şirketlerle KEP'e gelen ihtarların size hangi sürede iletileceğini yazılı olarak kararlaştırın.
Görevlerin sorumlulara atanması ve devri konusunu hukuk bürosunda görev dağılımı yazımızda ayrıntılı ele aldık.
E-tebligatta süre nasıl hesaplanır?
E-tebligatta süre, tebligatın adresinize ulaştığı tarihi izleyen beşinci günün sonunda tebliğ gerçekleşmiş sayılarak, bu tarihin ertesi gününden itibaren hesaplanır. Beş günlük sürede hafta sonu ve resmi tatiller atlanmaz.
- Ulaşma günü sayılmaz.
- Ertesi günden başlayarak beş takvim günü sayılır.
- Beşinci günün sonunda tebliğ gerçekleşmiş sayılır.
- Asıl süre (ör. iki haftalık istinaf süresi) tebliğ tarihinin ertesi günü işlemeye başlar.
- Son gün tatile denk gelirse süre izleyen ilk iş gününe uzar; adli tatil ayrıca dikkate alınır.
KEP ile gelen bir ihtarda ise hesap farklıdır: süre, ihtarın içeriğine, sözleşmeye ve ilgili maddi hukuk hükmüne göre belirlenir. Bu nedenle iki kanalı aynı listede tutarken "süre türünü" ayrıca not etmek faydalıdır. Ayrıntılı hesap kuralları için hukuki süre hesaplama ve adli tatil rehberimize bakabilirsiniz.
E-tebligat takibini nasıl otomatikleştirebilirsiniz?
E-tebligat takibini otomatikleştirmenin yolu, tebligatları kaynağından çeken, tebliğ tarihini kurala göre hesaplayan ve sonucu takvime işleyen bir araç kullanmaktır. Av. Asistan, UYAP ve UETS verisini tarayıcı eklentisiyle otomatik aktaran, Türk avukatlar için yapay zekâ destekli büro yönetim uygulamasıdır. UETS e-tebligat entegrasyonu şu adımlarla çalışır:
- Aktarım: Chrome eklentisi, kendi oturumunuzla eriştiğiniz tebligatları ekleriyle birlikte aktarır. E-imzanız ve PIN'iniz tarayıcınızdan çıkmaz.
- Kayıt: PTT mesaj numarası, tebliğ tarihi ve gönderen makam saklanır.
- Tebliğ tarihi: 7201 s.K. m.7/a gereği beşinci günün sonunda tebliğ sayılması otomatik hesaplanır; hafta sonu ve resmi tatiller dahildir.
- Takvim: Doğan süreler takvime düşer; 7, 3 ve 1 gün kala hatırlatma gelir.
- Davaya bağlama: Dosya numarası UYAP entegrasyonu ile aktarılmış bir davayla eşleşirse tebligat o davaya bağlanır.
Süreli işler modülü hukuki süreleri tahminle değil kural motoruyla hesaplar ve adli tatili dikkate alır. Tebligatlar ve ekleri hiçbir koşulda yapay zekâ servisine gönderilmez. Birden çok kutunuz varsa her birinin aktarıldığını düzenli olarak kontrol edin. UYAP ve UETS tebligatlarının birlikte izlenmesini UYAP tebligat takibi yazımızda daha geniş anlattık.
KEP ile gelen ihtarlarda nelere dikkat etmelisiniz?
KEP ile gelen bir ihtarda ilk kontrol edilmesi gereken, ihtarın hangi hukuki sonucu doğurmayı amaçladığı ve ne zaman size ulaşmış sayılacağıdır. Temerrüt, fesih ve dönme bildirimleri, karşı tarafa ulaştığı anda sonuç doğurabilir.
- Gönderen ve yetki: İhtarı gönderen şirketin KEP adresi ve imzalayan kişinin temsil yetkisi.
- Ulaşma kaydı: KEP sisteminin ürettiği teslim kaydını dosyaya ekleyin.
- Verilen süre: İhtarda verilen süreyi ve sözleşmedeki süreyi karşılaştırın.
- Cevap kanalı: Cevabı da ispat edilebilir bir kanaldan (KEP veya noter) gönderin.
- Müvekkil iletişimi: Müvekkilin kendi kutusuna gelen ihtarları size hemen iletmesini sağlayın.
Bu tür taraflar arası yazışmaları dosya belgesi olarak yükleyip uzun ihtar veya sözleşme metinlerini Av. Asistan yapay zekâ asistanı ile özetleyebilirsiniz; özet bir hukuki görüş değildir ve metinle karşılaştırılarak doğrulanmalıdır. Taranmış belgelerden metin çıkarma konusunu avukatlar için OCR yazımızda anlattık.
Büroda günlük e-tebligat rutini nasıl olmalı?
Büroda günlük e-tebligat rutini, her sabah aynı saatte tüm kutuların kontrol edildiği, yeni tebligatların dosyaya bağlanıp sorumluya atandığı kısa bir kontrol turudur. Rutinin amacı, tebligatın görülmesini kişinin hatırlamasına değil, sabit bir alışkanlığa bağlamaktır.
- Sabah kontrolü: UETS adresleri ve takip edilen KEP kutuları gözden geçirilir; yeni gelenler ortak listeye işlenir.
- Sınıflandırma: Her tebligat için türü belirlenir: karar, ara karar, bilirkişi raporu, ödeme emri, duruşma günü veya taraflar arası ihtar.
- Dosyaya bağlama: Otomatik eşleşmeyen tebligatlar elle doğru dosyaya bağlanır.
- Süre teyidi: Hesaplanan son gün, dosyayı yürüten avukat tarafından kontrol edilir.
- Atama: İşlem gerektiren tebligat için sorumlu ve iç son tarih belirlenir.
- Haftalık tarama: Hafta sonunda açık kalan tebligatlar ve yaklaşan son günler toplu olarak gözden geçirilir.
Adliyede veya dışarıdayken hatırlatmaları görmek için iOS ve Android mobil uygulaması kullanılabilir. Ancak hiçbir otomasyon, son günün dosyayı yürüten avukat tarafından teyit edilmesinin yerini tutmaz; özellikle hak düşürücü sürelerde bu teyidi rutinin zorunlu bir adımı yapın.
Ayrıca okuyun: E-İmza Nedir, Avukat Nasıl Alır ve Güvenle Kullanır?, Mobil İmza ile UYAP'a Giriş: Kurulum ve Sık Sorunlar
Sık Sorulan Sorular
KEP adresim varsa UETS adresine ihtiyacım var mı?
Evet. KEP adresi, yargısal tebligat için kullanılan UETS adresinin yerini tutmaz. Baroya kayıtlı avukatlar elektronik tebligat adresi edinmekle yükümlüdür ve mahkeme tebligatları bu adrese gelir.
UETS'ye gelen tebligatı açmazsam ne olur?
Tebliğ yine gerçekleşir. 7201 s.K. m.7/a uyarınca tebligat, adresinize ulaştığı tarihi izleyen beşinci günün sonunda yapılmış sayılır.
KEP ile gönderilen ihtar noter ihtarı yerine geçer mi?
Tacirler arasında temerrüt, fesih ve dönme ihtarları için TTK m.18/3, güvenli elektronik imzalı KEP'i noter ve taahhütlü mektupla birlikte sayar. Diğer ilişkilerde sözleşmeye ve ilgili hükme bakmak gerekir.
Birden çok KEP kutusunu tek yerden izleyebilir miyim?
Kutuları büro düzeninde tek bir ortak listede toplamanız önerilir. Av. Asistan'da UETS tebligatları eklentiyle aktarılır; birden çok kutunuz varsa her birinin aktarıldığını kontrol edin.
E-tebligat süresine hafta sonu dahil mi?
Evet, beş günlük süre takvim günü olarak işler ve hafta sonu ile resmi tatiller dahildir. Av. Asistan bu hesabı otomatik yapar.
Yazıyı okudunuz.Şimdi büronuza taşıyın.
Emsal karar, süre takibi ve UYAP entegrasyonu tek platformda.
14 gün ücretsiz deneyin